Jak wybrać gitarę klasyczną

Gitara klasyczna ma struny nylonowe, szerszy gryf i miększe, bardziej zaokrąglone brzmienie. Z tych trzech różnic wynika cała reszta. Nylon ma wobec stali mniej więcej jedną trzecią naprężenia, więc struny słabiej wbijają się w palce i początkującemu ich nie rozdzierają. Za to akordy barowe idą pierwsze tygodnie trudniej, bo gryf ma około 52 mm szerokości wobec 43 mm w gitarze akustycznej.

Ten szeroki gryf to nie lenistwo konstruktora. Gra klasyczna opiera się na tym, że prawa ręka szarpie palcami, a każda struna potrzebuje wokół siebie miejsca. Dlatego na klasyku gra się bez kostki i dlatego arpeggia brzmią na nim czyściej niż na wąskim gryfie.

Jeśli dopiero rozważasz, który typ jest dla ciebie, przejrzyj jak wybrać gitarę i gitara akustyczna vs. elektryczna. A jeśli pojęcia takie jak mostek czy próg są dla ciebie nowe, zacznij od artykułu części gitary.

Gitara klasyczna ma opinię instrumentu szkolnego, co jest szkoda, bo dla dorosłego początkującego bywa rozsądniejszym wyborem niż akustyk. Struny nylonowe nie wbijają się w palce, więc pierwsze tygodnie nie bolą i nie powstają pęcherze, które wielu ludzi zniechęcają, zanim nauczą się pierwszego akordu. Gra cicho, więc poćwiczysz wieczorem w mieszkaniu bez oglądania się na sąsiadów. I nie potrzebuje niczego więcej, żadnego combo ani kabla, co czyni z niej najtańszy sposób, by sprawdzić, czy granie cię wciągnie.

Pasuje też każdemu, kto zmierza w stronę fingerstyle, muzyki hiszpańskiej i latynoamerykańskiej, bossa novy albo repertuaru klasycznego. To właśnie szeroki gryf i gra palcami są tym, czego te style potrzebują.

Mniej pasuje komuś, kto chce usiąść przy ognisku i kostką brzdąkać akompaniament do śpiewu. Tam będzie zadowolony z gitary akustycznej, bo jest głośniejsza i bardziej przebojowa. Modele na start znajdziesz w gitarach klasycznych dla początkujących.

Gitary klasyczne jako jedyne powstają rutynowo w pomniejszonych rozmiarach, i to nie tylko dla dzieci. Decyduje wzrost, nie wiek.

Rozmiar	Wzrost	Menzura	Dla kogo
1/4	do 115 cm	~480 mm	dzieci 4 – 6 lat
1/2	115 – 135 cm	~530 mm	dzieci 6 – 9 lat
3/4	135 – 150 cm	~580 mm	dzieci 8 – 12 lat, drobni dorośli
4/4	powyżej 150 cm	~650 mm	dorośli i nastolatki, standard

Jeśli jesteś dorosły, bierz 4/4 i nie zastanawiaj się dalej. To standardowy rozmiar, pod który napisana jest cała literatura i wszystkie tabulatury, i gra na nim zdecydowana większość ludzi niezależnie od postury.

Wyjątek istnieje. Jeśli masz małe dłonie albo mierzysz mniej niż 160 cm, może ci pasować gitara trzyczwartkowa albo model ze skróconą menzurą około 630 mm. Sprawdź też szerokość siodełka, bo typowe 52 mm to dla mniejszych dłoni dużo, a znajdziesz modele z 48 mm, które gra się wyraźnie wygodniej.

U dzieci rozmiar to jedyna decyzja, której nie uratuje żadne ustawienie. Za duża gitara zniechęci dziecko w dwa miesiące. Test jest prosty: dziecko kładzie gitarę na nodze, lewą ręką sięga pierwszego progu, a łokieć nie może być całkiem wyprostowany ani bark uniesiony. Nieprawda, że opłaca się kupić większą, żeby wystarczyła na dłużej. Wystarczy, ale dziecko w międzyczasie przestanie grać. Mniejsze gitary zresztą dobrze się odsprzedaje.

Modele na start znajdziesz w wyborach 1/4, 1/2, 3/4 i 4/4.

W tej kategorii nie jest tak, że droższa nazwa oznacza lepszy instrument. Przy gitarach do 200 euro liczy się głównie to, jak precyzyjnie są obrobione progi i czy instrument trzyma strój, a to potrafią też tańsze marki, jeśli mają porządną kontrolę jakości.

Pasadena to dla początkującego najrozsądniejszy wybór i stoi za tym konkretny powód. Seria CG161 istnieje w 4/4, 3/4 i 1/2, więc kiedy dziecko wyrośnie z jednego rozmiaru, kupujesz ten sam instrument o numer większy i nie musisz od nowa sprawdzać, czy będzie pasować. Poza naturalnym znajdziesz go w czarnym, bordowym i niebieskim, co przy dzieciach waży więcej, niż byś się spodziewał.

Jeszcze praktyczniejsze są complete beginner sety, gdzie do gitary dostajesz pokrowiec, tuner, zapasowe struny i pas w jednym opakowaniu. Są w 4/4, 3/4 i 1/2 i wychodzą taniej, niż gdybyś dokupywał te rzeczy pojedynczo. Jeśli kupujesz komuś pierwszą gitarę w prezencie, to najprostszy sposób, żeby o niczym nie zapomnieć.

Valencia to druga dobra droga w tym samym przedziale cenowym. Seria CG160 też ma 4/4, 3/4 i 1/2 i pasuje każdemu, kto chce spróbować czegoś innego niż Pasadena.

Yamaha stoi o stopień wyżej, a jej uczniowska seria CGS to sprawdzona klasyka, którą w szkołach muzycznych spotykasz od lat. Znajdziesz CGS102A w 1/2, CGS103A w 3/4 i CGS104 w pełnym rozmiarze.

Cordoba to krok dla kogoś, kto myśli poważnie. Model C1M ma litą płytę wierzchnią i występuje w 4/4, 3/4 i 1/2, więc możesz go rozważyć nawet dla dziecka, które gra trzeci rok i słychać, że instrument mu już nie wystarcza.

Jeśli nie chcesz przechodzić marka po marce, wejdź od razu w gitary klasyczne dla początkujących, gdzie wybór jest już zawężony.

Płyta wierzchnia to jedyny element, który zasadniczo decyduje o brzmieniu. To ona wprawia w drgania powietrze w pudle, a cała reszta jest drugorzędna.

Rozróżnia się dwa sposoby wykonania. Płyta laminowana jest sklejona z trzech cienkich warstw, jest tania, odporna na zmiany wilgotności i brzmi tak samo przez całe życie. Płyta lita powstaje z jednego kawałka drewna, jest droższa, wrażliwsza na suchość i wilgoć, ale ma jedną cechę, której laminat nigdy nie dostanie. Stopniowo się rozgrywa, bo granie mikroskopijnie rozluźnia drewno, i po dwóch do pięciu lat brzmi pełniej niż w dniu zakupu.

Przy licie używa się dwóch gatunków. Świerk jest jaśniejszy, bardziej wyrazisty i głośniejszy, ale potrzebuje czasu, żeby się otworzyć. Cedr jest ciemniejszy i cieplejszy i brzmi w pełni od początku, za to z czasem zmienia się mniej. Żadna z opcji nie jest lepsza, są po prostu inne. Dla dziecka w pierwszych latach laminat jest zupełnie w porządku, przy gitarze dla dorosłego, który myśli o graniu poważnie, lita płyta opłaca się niemal zawsze.

Struny nylonowe nie sprzedaje się według grubości jak stalowych, tylko według naprężenia. Oznacza się je jako normal tension, high tension i czasem low tension.

Wyższe naprężenie daje głośniejszy i wyraźniejszy dźwięk i lepiej znosi mocniejsze uderzenie, ale stawia większy opór i szybciej męczy początkującego. Niższe naprężenie gra się łatwiej i pasuje dzieciom oraz gitarom z wyższą akcją strun. Jeśli nie wiesz, zacznij od normal tension i zmieniaj dopiero wtedy, gdy będziesz umiał nazwać, co ci przeszkadza.

Trzy struny basowe są owinięte cienkim metalowym drucikiem, trzy górne to czysty nylon. Dlatego struny basowe zużywają się szybciej i tracą blask, choć wyglądają na całe. Więcej o wyborze w artykule jak wybrać struny do gitary.

Jeśli jesteś dorosły i idziesz do nauczyciela albo na kurs, wystarczy ci gitara i tuner. Nikt nie będzie chciał więcej, a resztę uzupełnisz w zależności od tego, dokąd dojdziesz.

Przy szkole muzycznej jest o jedną rzecz trudniej. Do szkoły wystarczy zwykła gitara klasyczna w odpowiednim rozmiarze, a nauczyciel prawie zawsze wymaga tylko strun nylonowych i klasycznego szerokiego gryfu, co spełnia każdy model w gitarach klasycznych. Co warto załatwić od razu, to podnóżek pod lewą stopę, bo klasyczna pozycja podnosi gryf pod kąt, którego bez niego nie osiągniesz, a nauczyciel będzie go chciał od pierwszej lekcji. Druga rzecz to pokrowiec, bo instrument będzie jeździć dwa razy w tygodniu.

Jeśli dopiero rozważasz, czy gitara jest właściwym wyborem dla twojego dziecka, pomogą artykuły instrumenty muzyczne dla dzieci i instrument dla dziecka według wieku.

Budżet	Co dostajesz	Typowy model
do 90 €	laminat, rozmiary dziecięce, podstawowe okucia	Pasadena CG161
90 – 200 €	laminat z lepszym wykończeniem, dokładniejsze progi	Valencia CG160, Yamaha CGS
200 – 450 €	lita płyta wierzchnia, lepsze klucze	Cordoba C1M
powyżej 450 €	lite drewno, praca ręczna, dobór drewna	zaawansowani i gra koncertowa

U dorosłego początkującego opłaca się wejść w drugi przedział, czyli około 150 euro. Różnicę między najtańszą gitarą a taką usłyszysz już po tygodniu grania, głównie w tym, jak dokładnie obrobione są progi i czy instrument w ogóle trzyma strój. U dzieci jest odwrotnie, tam nie ma sensu przestrzelić budżetu, bo instrument wytrzyma dokładnie tyle, ile dziecko potrzebuje, żeby z niego wyrosnąć.

Do gitary potrzeba jeszcze kilku rzeczy i żadna nie jest droga. Podnóżek i pokrowiec już wspomnieliśmy, do tego dolicz tuner, bo struny nylonowe w pierwszych dniach po założeniu rozstrajają się znacznie bardziej niż stalowe, a bez tunera nauczysz się grać fałszywie. Statyw rozwiązuje to, że gitara oparta o ścianę prędzej czy później się przewróci.

Kapodaster przychodzi później i uwaga, do gitary klasycznej potrzebujesz szerszego modelu, zwykły do akustyka może nie pasować. Resztę znajdziesz w akcesoriach gitarowych. Gdy instrument będzie już w domu, przez pierwsze akordy przeprowadzi cię jak nauczyć się grać na gitarze, a nastroisz według poradnika jak nastroić gitarę.

Tak, to dwie nazwy tego samego instrumentu. Określenie hiszpańska bierze się stąd, że dzisiejszy kształt gitary ustalił w XIX wieku hiszpański lutnik Antonio de Torres. W sklepie i w szkole muzycznej spotkasz raczej nazwę gitara klasyczna, więc jeśli szukasz hiszpańskiej, szukaj w gitarach klasycznych.

Tak i dla wielu osób to najlepszy możliwy start. Struny nylonowe są dla palców dużo łagodniejsze niż stalowe, więc pierwsze tygodnie nie bolą i mniej ludzi odpuszcza. Gitara gra cicho, więc da się ćwiczyć wieczorem w mieszkaniu, i nie potrzebuje wzmocnienia. Jeśli okaże się, że wolisz brzdąkać kostką do śpiewu, przesiądziesz się później na gitarę akustyczną, ale podstawy techniki palcowej zabierzesz ze sobą.

Dla większości osób najlepszym startem jest Pasadena CG161 w odpowiednim rozmiarze, ewentualnie od razu jako complete beginner set, gdzie masz pokrowiec, tuner i zapasowe struny w jednym opakowaniu. To gitara laminowana, co na pierwszy rok w zupełności wystarcza, i występuje we wszystkich rozmiarach, więc przy przejściu na większą zmieniasz tylko numer. Jeśli chcesz od razu klasę wyżej, zobacz Valencia CG160 albo uczniowską serię Yamaha CGS.

Nie. Struny stalowe mają mniej więcej trzykrotnie większe naprężenie niż nylonowe, a gitara klasyczna jest budowana lżej, z cieńszym belkowaniem i często bez pręta w gryfie. Metalowe struny wygną jej gryf i mogą oderwać mostek od płyty wierzchniej. Jeśli chcesz metalowe brzmienie, potrzebujesz gitary akustycznej.

Klasyczna ma struny nylonowe, szerszy gryf i cichsze, miększe brzmienie, a gra się na niej palcami. Akustyczna ma struny stalowe, węższy gryf, głośniejsze i bardziej przebojowe brzmienie i gra się na niej najczęściej kostką. Dla zupełnie początkującego klasyczna jest łagodniejsza dla palców, akustyczna z kolei lepiej sprawdza się do akompaniamentu. Szczegółowo opisuje to artykuł jak wybrać gitarę akustyczną.

Standard to 4/4 od wzrostu około 150 cm, co obejmuje niemal każdego. Jeśli masz małe dłonie albo szeroki gryf ci nie leży, poszukaj modeli z szerokością siodełka około 48 mm zamiast typowych 52 mm, ewentualnie ze skróconą menzurą. Gitara trzyczwartkowa dla dorosłego to rozwiązanie tylko wyjątkowe.

Najczęściej 1/2, ewentualnie 1/4, jeśli dziecko mierzy mniej niż 115 cm. Decyduje wzrost, nie wiek. Sprawdź to tak, że dziecko obejmie korpus prawą ręką, a lewą sięgnie pierwszego progu bez unoszenia barku. Odpowiednie modele znajdziesz w wyborze 1/2 dla początkujących.

Dla dorosłego, który planuje grać latami, tak. Lite drewno rozgrywa się i po kilku latach brzmi pełniej, podczas gdy laminat pozostaje taki sam. Dla dziecka, które za dwa lata wyrośnie z instrumentu, to zbędny wydatek, a pieniądze lepiej zostawić na kolejny rozmiar.

Jeśli struny są nowe, to normalne. Nylon się rozciąga i przez pierwsze trzy do pięciu dni trzeba będzie dostrajać nawet kilka razy dziennie, potem się ustabilizuje. Jeśli rozstraja się także po tygodniu, przyczyną bywają klucze albo źle nawinięta struna. Procedurę opisuje poradnik jak nastroić gitarę.

Tak, nazywają się elektroklasyczne i mają wbudowany przetwornik piezo z przedwzmacniaczem, więc wepniesz je do combo albo nagłośnienia. Akustycznie brzmią tak samo jak zwykła gitara klasyczna, tylko można je wzmocnić bez mikrofonu, co docenisz grając na weselach czy w kościele. Znajdziesz je w gitarach klasycznych z elektroniką.